Legendy gwatemalskie (1930), autorstwa Miguela Angela Asturiasa, to nowa wersja historii stworzenia Majów. Jest to również pierwszy utwór realizujący poetykę realizmu magicznego. Legendy to zbiór krótkich opowiadań, w których Asturias przenosi pamięć zbiorową na wyższy poziom świadomości, oraz które odzwierciedlają tradycyjny charakter przekazu ustnego.
Asturias wykorzystuje tradycje i legendy swoich przodków aby przedstawić prawdziwy obraz kultury Indian Ameryki Łacińskiej. Do tego celu wykorzystuje pewne elementy kultur pierwotnych aby pokazać, iż przyszłość kraju zależy w dużym stopniu od uznania i zaakceptowania kulturowej spuścizny Majów.
Każda historia w Legendach jest swoistym poematem, w którym każde słowo ma znaczenie, jak to zazwyczaj bywa w mitach stworzenia, a tym samym nie jest to zwyczajny zbiór opowiadań. Wszystkie opowieści łączy wspólny mianownik tego samego kontinuum czasoprzestrzennego. Legendy posiadają dwa wstępy: "Guatemala" i "Ahora que me acuerdo," które spełniają dwie różne funkcje. "Ahora que me acuerdo" przedstawia narratora, który może być utożsamiany z autorem, podczas gdy "Guatemala" opisuje miejsce akcji. Opowieści są płynne i ta płynność sprawia, iż są wyjątkowo melodyjne, jak gdyby były przeznaczone do recytacji. Nie jest to nic nadzwyczajnego w kontekście literatur etnicznych, ponieważ były one zazwyczaj przekazywane ustnie.
Kolejną rzeczą, którą należy wspomnieć to to, że Legendy gwatemalskie pokazują w jaki sposób znajomość i badanie mitów pomogło stworzyć narodową tożsamość Gwatemali. Legendy Asturiasa przedstawiają dwa różne światopoglądy, Europejczyków i Majów, które są fundamentem tej tożsamości. Godny uwagi jest fakt, iż Asturias zrywa ze stereotypowym przedstawianiem Indian Ameryki Łacińskiej jako ludzi bezradnych lub zdanych na łaskę Europejczyków a kulturowe dziedzictwo Majów postrzega jako swoiste kontinuum i integralną część Gwatemali.
A co z tym realizmem magicznym?
Francisco Solares-Larrave uważa, że mityczne myślenie, które przedstawione jest w Legendach nie powinno być analizowane z antropologicznego punktu widzenia, ale bardziej jako zalążek nowego spojrzenia na rzeczywistość. Wprowadzenie nowego rodzaju logiki opartej na myśleniu mitycznym sprawiło, iż opowiadania Asturiasa stały sie prekursorem, a nawet kamieniem milowym w kierunku amerykańskiej rzeczywistości cudownej Alejo Carpentiera czy późniejszego realizmu magicznego. Sam Asturias był bardziej zainteresowany przedstawianiem realnych aspektów magicznych rzeczy, które są źródłem nowej narodowej tożsamości, niż rozwijaniem konkretnego gatunku literackiego.
Brak komentarzy:
Prześlij komentarz